an nhẫn nhìn trời

Rằng:
1. Mấy bữa nay trời Đào Viên ấm dần lên, bà con bảo nhau mùa xuân đã đến; chỉ có điều Đài Loan là xứ cận nhiệt đới, thành thử ra thời tiết lúc nắng lúc mưa thiệt thất thường. Sáng nhìn ra thấy nắng chói chang đấy thôi mà chiều đã mưa và lạnh như thể mùa Đông không nỡ rời đi. Ví như sang nay thức dậy mình đã định đi Đài Bắc chơi, vừa ra khỏi cửa thì mưa đổ xuống, vậy là ngồi viết mấy dòng này.
2. Mình không thích nơi nào lạnh quá, cũng không chịu được mùa mưa dài; thành ra lúc ở Vancouver mình cứ mong sao mùa mưa ở đấy trôi qua thật nhanh. Lúc đến Đài Loan, không còn mùa mưa dài nửa năm, nhưng nắng nắng mưa mưa thất thường mình cũng không ưng. Ba mình bảo “con đúng là nắng không ưa, mưa không chịu”. Than nhiều cũng mệt, mình quyết định… không than nữa mà tìm cách sống chung với sự thay đổi của thời tiết; trời mưa thì mang dù, trời nắng thì đội nón. Nghe thì đơn giản vậy chứ lúc “thực hành” cũng lắm nhiêu khê – phần lớn vì mình hay than và có thái độ “không hợp tác” với ông trời.
3. Nói như thế nào nhỉ, mình nghĩ thời tiết là một vị thầy cho chúng ta để học chữ “nhẫn”, đúng hơn là “an nhẫn” – chờ đợi với một thái độ an nhiên tự tại. Cứ cho rằng thời tiết là một điều kiện bên ngoài và ngoài khả năng của ta, ta sẽ chấp nhận được thực tế nắng nắng mưa mưa, thay vì than vãn trách cứ tại sao trời thế này tại sao trời thế kia, ta sẽ mang theo một chiếc ù, đội lên đầu một chiếc nón, hay đơn giản là ngồi trong nhà thưởng chén trà nóng nhìn mưa rơi. Mình để ý, khi người ta thôi chống cự bằng hàng loạt câu hỏi “tại sao việc này lại đến với mình?” mà chấp nhận cho sự hiện diện của nó thì ta cũng tiết kiệm được thời gian hơn.Và thấy nắng hay mưa đều được, chẳng đẹp cũng chẳng xấu, không tốt cũng không tệ.

4. Mỗi khi đối diện với một chuyện gì đó mà có vẻ như là do người khác mang lại, mình hay nhìn họ như đám mây hay mặt trời: có thể mưa, có thể giông gió, cũng có thể nắng; cách nhìn như vậy làm mình bình tĩnh hơn khi giải quyết vấn đề; trộm nghĩ chuyện xảy ra thì nó sẽ xảy ra vì đó là sự trở mình của cuộc sống, thành ra người mang đến cho mình cái gì cũng chỉ là “người đưa tin” của cuộc sống mà thôi. Thành ra mình ít khi thắc mắc tại sao người này lại làm thế với mình, người kia lại không; mình đón nhận, nhìn ngắm, và giải quyết.

Mình nghĩ, đó là an nhẫn. Kiên nhẫn thôi chưa đủ, thái độ khi nhẫn cũng quan trọng.
Bờm – 21/04/2017
Tranh: Leonid Afremov

“lúc 20 tuổi ba đã nghĩ gì vậy?”

Rằng:
Hôm qua bạn-thầy nhận xét về cách sống của mình hiện tại và một lần nữa mình “đổ vỡ”. “Đổ vỡ” là cách mình gọi cho những cột mốc mà khi ấy mình nhận ra một chút về mình. Hôm qua mình đã chênh vênh rất nhiều, vì nhận ra mình không “giỏi” như mình tưởng tượng, mình đã phần nào đó chưa trung thực với chính bản thân. Thế là mình nói chuyện với ba, cứ lần nào “khó ở” mình sẽ lại tìm đến ba như chàng khờ đi tìm nhà thông thái. Đôi khi, mình nghĩ, là mình nghĩ thôi nhé, phụ huynh dù thương con cách mấy cũng chẳng thể sống giùm phần đời của con, điều họ có thể làm là sự kiên nhẫn với chặng đường đứa con đi, bao dung với các chuyện hỷ nộ ái ố mà đứa con gặp, và sự có mặt – dõi theo hành trình ấy không cần phải can thiệp vào. Dưới đây là đoạn chat của ba và mình.

– Chắc đêm nay [con] khó ngủ quá.
– Chuyện gì vậy con?
– Lại suy nghĩ ùi, [con] hoang mang về cuộc đời quá ahuhu.
– Đọc lại sách của Sư ông* đi con. Ba cũng khó ngủ bữa giờ đây.
– [Chép cho ba đoạn nhật ký bày tỏ nỗi hoang mang]. Con khóc nãy giờ.
– Ba đọc rồi con gái à. Con đang lớn dần, những chiếc áo cũ sẽ bị chật hoặc rách đi cho dù nó từng rất quý. Màu áo ấy còn mua lúc mùa đông nên quá mùa hè không hợp nữa. Có rất nhiều người khen và ngưỡng mộ con nhưng ba thường khéo léo từ chối điều đó vì con vẫn chưa là gì cả. Ba lo sợ điều đó khi đến với lũ con nên ba không thích khen con với em là vậy.
– Lời khen cũng nguy hiểm mà.
– Biển học mênh mông mà hiểu biết thì quá hạn hẹp. Cần phải học. Khi muốn học ắt có Thầy. Và cũng cần chia sẻ con à. Mục đích làm cho mình vui.
– Nhưng [con nên] học cái gì bây giờ?
– Cái gì thấy thích thì học. Không có gì là thừa cả.
– Bao giờ [con] mới lớn đây huhu.
– Ba từng nói việc đi lên đỉnh núi với con rồi mà. Gấp chi vậy con? An lạc từng bước chân việc chi vừa đi vừa nhìn đỉnh núi cho mệt vậy con?
– Haiz có ba thiệt tốt, [nếu] không thì chắc con cũng đang tự ép con phải đi cho nhanh. Nhưng mà sống với sự mông lung cũng mệt lắm đó ba :<
– Có vẻ như con muốn nhanh đến đích.
– Vấn đề là [con] còn không biết đích.
– Hãy đi để mà đi. Con muốn hạnh phúc trong từng bước chân hay tới nơi mới hạnh phúc. Con lai gấp nữa rồi. Đi cứ đi. Mệt thì tìm đến chiếc ghế nghỉ ngơi (hơi sang he).
– Hồi lâu Thầy còn nói [cứ] “chọn đại” đường đi, thái độ đi [trên con đường ấy] mới quan trọng.
– Biết rồi mà không chịu hành
– Hành mà cũng khổ ải chớ bộ, mình đối diện với hư vô, tâm khởi lên biết bao nhiêu ý nghĩ mà ba. Có ai đi giùm [mình] được mô (đâu).
– Có chân thì tự đi. Khi bước mình hạnh phúc vì có đôi chân… Kkk.
– [Ba] hay heng, phụ huynh có con tuổi tiền mãn teen khổ heng. Lâu lâu nó (đứa con) quạu quạu dở hơi bơi ngửa ~~.
– Cũng vui [mà]. Lúc ba học năm thứ tư cũng sốt ruột lắm. (lượt một đoạn)
– Cơ mà lúc 20 tuổi ba đã nghĩ gì vậy?
– Lúc đó ba nghĩ về thân phận và sự thất bại đầu đời là không vào được trường Y (vì không có sao thiên y*). Ba mơ được làm thầy thuốc để giúp được người thân và nhiều người khác. Lúc đó điều kiện giao thông khó khăn, thầy thuốc rất hiếm. Đau bệnh thì đi hái lá điều trị và theo kinh nghiệm dân gian cũng nhiều.
– Giờ biết [vì] không có [sao] thiên y có đỡ ấm ức hơn không ba?
– Phải mất mấy chục năm sau mới giải thích được [mà].
– Ồ ._. Thế rồi làm sao ba chấp nhận thực tế để đi làm công việc hiện tại?
– Khi vào năm 3 thì [ba] đã chấp nhận cho nghề mới vì được gần nước (dụng thần thủy*) nhưng mỗi lần đi vào bệnh viện thì bệnh cũ tái phát.
– Cảm giác đó chắc là không dễ chịu [ba] nhỉ.
– Đúng đó con. Nhưng ba không đủ bản lĩnh để đeo đuổi ước mơ, nhưng giờ gặp lại bạn ba đamg làm bác sĩ, [các bạn lại] nói là ba hên, hề hề. Cũng tại cái bát tự*.
– Haiz, kết quả là bây giờ không làm bác sĩ mà ở gần hàng xóm [là] bác sĩ, rồi làm bác sĩ tâm lý cho con cũng được ba.
– [Cười hề hề]
– Tập trung quá vào mình có phải là điều tốt không ba?
– Tập trung để làm cho mình thực sự hạnh phúc là tốt chứ con.
– Nhưng mình cũng sống với người khác mà?
– Khi con hạnh phúc và bình an con sẽ có cơ hội sống cùng người khác tốt hơn.
– Trời ơi cảm động quá may có ba nhắc lại mấy cái này. Vậy mà sao con lại quên mất 😞 giá mà thế gian này ai cũng có sự chuẩn bị tốt cho chính mình thì người ta đã không làm khổ nhau.
– Ba học ít những được cái nhớ dai.
– Làm người vui mà khó ghê.
– Chứ sao dễ được.
– Lý thuyết thâu, còn thực hành kìa [ba] :<
– Thực hành khó vô cùng.

(Sau đó thì hai cha con nói chuyện ở nhà rồi đi ngủ, mình trích đến đây thôi).
Chú thích: *Sư ông: Thầy Thích Nhất Hạnh. *Thiên y, dụng thần: một số thuật ngữ khi xem bát tự.
16/04/2017 – Bờm

ta có thể đã rất khác? | freewriting

Rằng:
1. Hôm qua tự dưng mình nghĩ hình như trở thành một ai đó/ một thứ gì đó chưa hẳn đã là lựa chọn tự do của mỗi người. Nếu mình sinh ra ở nơi nào đó khác mà nơi ấy không nói tiếng Việt chẳng hạn, hoặc giả mình được nuôi lớn bởi những món ăn rất khác, nghe những thanh âm khác thì mình có “mình” của bây giờ không? Mình sẽ vẫn thích châu Á hay Đông Bắc Á chứ? Mình sẽ vẫn học tranh học cầm? Mình không biết, thiệt, có lẽ là không.
Và như thầy giáo mình hay nói: “Chúng ta không thể biết những thứ mà ta không biết”.
2. Ba mình, một người sinh ra từ làng, đã cố gắng hết sức để đưa cả gia đình vào thành phố lớn sinh sống với niềm tin mình sẽ có những cơ hội tốt hơn. Mình nghĩ, Sài Gòn, hay những thành phố “lớn” hơn các thành phố khác ở chỗ số lượng các sự lựa chọn phong phú hơn: mình đã thấy, nghe, học và thử nhiều điều khác nhau. Nếu mình không biết ngoài A ra còn có lựa chọn B, C, D, E thì mình có thể không phải là “Bờm” của trang này rồi.
3. Những lựa chọn đến từ đâu trong sự hiểu biết và mối quan hệ của mỗi người nhỉ? Đó có thể là gia đình, văn hóa, những người bạn, hoặc đôi khi tình cờ là người lạ chỉ cùng ta hội ngộ trong vài giây phút. Thành ra mình nghĩ lựa chọn vốn dĩ là có giới hạn. Đi nhiều, được thấy nhiều thứ chính là làm phong phú số lượng lựa chọn lên. Cơ mà chọn cái gì lại là… câu chuyện khác.
4. Thí dụ bây giờ mình không là mình bây giờ mà mình làm việc khác, những lựa chọn khả dĩ trong quá khứ, thì thứ gì mới thực sự là “mình” (-self)? Mình nghĩ cái self đó chính là đứa đang quan sát và viết lại những dòng này và như vậy trở thành cái gì, làm cái gì chỉ đều là những vai diễn của cuộc sống này. Đời sống là điệu múa, con người là vũ công, nhưng dù sao cũng đã lên sân khấu rồi nên phải thể hiện hết mình. Miễn là mình vẫn nhận thức được mình đang làm việc đó, nhận thức được sự giới hạn, nhận thức được có một self đang quan sát những gì mình làm.
* Câu hỏi “nếu không làm những gì bạn đang làm của hiện tại, thì bạn sẽ làm gì?” cũng là một câu hỏi mà nhóm The School of Life gợi ý cho các bạn muốn lựa chọn hoặc có ý định chuyển đổi công việc 🙂
Viết ngày 03/04/2017 – Bờm

một người Đài Loan “bao đồng”

một người Đài Loan “bao đồng”
Rằng:
1. Bữa nọ trong lớp “Môi trường và tự nhiên…”, khách mời của cô giáo đến chia sẻ với tụi mình chuyện người ấy đã đóng góp cho việc bảo vệ môi trường như thế nào. Chị Paying (tên tiếng Anh) là người Đài Loan, học chuyên ngành cơ khí môi trường và câu chuyện của chị xảy ra ở Georgia – đất nước giáp Nga về phía Nam. (Không phải bang Georgia ở Mỹ nghen).
2. Chị Paying ở Georgia nửa năm để thực tập; trong khoảng thời gian đó chị phát hiện rác thải, cụ thể là việc phân loại và tái chế rác thải, là một vấn đề của đất nước này. Ở Đài Loan, chị Paying đã quen với việc khi vứt rác phải phân loại thứ nào là tái chế, thứ nào là rác xử lý kiểu khác; cũng nói thêm Đài Loan là đất nước dẫn đầu châu Á về việc tái chế rác thải (khoảng 50-60%) cũng như ứng dụng những mô hình kinh tế xanh hướng tới phát triển bền vững. Từ nhỏ đến lớn quen với thùng rác chia nhiều ngăn nên chị Paying cảm thấy không quen khi ở Georgia các loại rác chung nhau một thùng; chị cũng bứt rứt khi nhìn thấy những bãi rác lớn mà dựa vào những bài học lịch sử rác của Đài Loan chị biết sức khỏe của người Georgia sẽ nguy hiểm nếu cứ xử lý như vậy. Thế là chị Paying quyết định “hành động”.
3. Chị Paying chỉ có thể nói tiếng Hoa và tiếng Anh, thời điểm ở Georgia chị vẫn đang học tiếng bản địa, cơ bản là vốn liếng của chị không đủ để giao tiếp với người Georgia. Chị Paying không biết nên bắt đầu từ đâu, các bước phải làm gì và liệu ý định “hành động” – xuất phát từ sự bứt rứt do thói quen không được tiếp tục và sự thôi thúc “phải làm gì đó” có khả thi ở “nước ngoài” đối với chị hay không?
4. Thế là chị Paying bình tĩnh lập ra một chiến lược gồm các bước PLAN (Xác định vấn đề thực sự, các thông tin về vấn đề và hướng giải quyết)– DO (thực hiện theo kế hoạch) – CHECK (kiểm tra với chính mình có đang đi đúng hướng hay không) – REVIEW (phản tư lại việc mình đã làm, rút kinh nghiệm). Paying xác định vấn đề của Georgia là không đủ cơ sở vật chất (máy móc) để xử lý rác thải hiện đại như Đài Loan, nhưng quan trọng hơn người Georgia không có thói quen đó và cũng ít người lan tỏa về những hành động này. Thế là chị Paying bắt đầu liên lạc với các tổ chức NGO/ NPO tại Georgia về môi trường; sau đó tìm được một vài “mối” chị khai thác thông tin và thu thập được một số cá nhân/ tổ chức ở Georgia có động tác phân loại và tái chế rác thải. Chị kết nối được với một số doanh nghiệp địa phương, một CLB ở trường Đại học, tổ chức workshops về tái chế/ phân loại rác dưới sự bảo trợ của CLB ấy. Dần dà chị Paying đã tác động đến một số doanh nghiệp, một số bạn trẻ để tái chế giấy nhiều hơn, phân loại rác khi đi đổ, vv. Nhớ rằng chị Paying hoàn toàn là người ngoại quốc đối với Georgia, chị cũng không có sẵn nguồn lực để triển khai kế hoạch ngay mà phải đi tìm người cùng chí hướng; chị đã bắt đầu khi không có gì ngoài sự nhiệt tình.
5. Chuyện của chị Paying làm mình nhớ lại bài báo ngạc nhiên kể về các bạn du khách quốc tế mua tour 10$ ở Hội An để chèo thuyền đi… vớt rác; tương tự như những bài viết về ông Tây nào đó dọn cống ở Việt Nam. Mình đọc rồi mỉm cười vì sự “bao đồng” của các bạn ấy mà thiệt ra là một việc nên làm và báo chí không nên quá ngỡ ngàng như vậy. Con cá bơi trong nước, nước sạch thì cá khỏe; con chim bay trên trời, trời trong thì chim vui; khi mình góp sức cho một cộng đồng (bao gồm thiên nhiên, con người) thì chính mình cũng được hưởng quả ngọt của sự vị tha ấy. Ấy là tâm thế chủ động, nhập cuộc mà mình nghĩ những người hay đi đó đi đây nên có thay vì chỉ ngắm nhìn những địa điểm mình đi qua một cách hời hợt. Dù ở nơi đâu và bất kỳ lúc nào, mỗi người vẫn có thể đóng góp vào sự phát triển cho cộng đồng mà họ tiếp xúc ở thời điểm đó. “Ấy là văn minh đấy thôi” – chị Sếp kết luận.

20170327Peiying Hung Speech poster.jpg
Poster buổi nói chuyện của chị Paying

30/03/2017 – Bờm

thế giới như tôi thấy

Rằng:

  1. Dạo này mình để ý thấy mình ăn mì nhiều hơn cơm, thầy mình nói ở các khu vực phía Bắc của Đông Bắc Á, người ta cũng có xu hướng thích ăn mì, có nhiều năng lượng và ấm hơn so với ăn cơm. Mình cũng thích ăn cay hơn một chút khi ở đây (phía bắc Đài Loan), ở Sài Gòn mình không có thói quen ăn cay này. Buổi sáng mình sẽ uống một tô nước đậu nành nóng (một tô nha, không phải ly), những hôm trời mưa lạnh mình ăn đậu hũ với nước gừng; mình nói nhiều tiếng Hoa hơn, mặc dày hơn một chút. Mình chợt nhận ra mình đang là một “mình” khác, một đời sống khác.
  2. Mình tin là môi trường (tự nhiên, xã hội, văn hóa) có đóng góp vào việc “tạo nên” một “người”. Không khí, nắng mưa, con người, các món ăn, ngôn ngữ,… cứ mỗi lần xê dịch đến một môi trường mới mình lại thêm một lần được sinh ra. Mình sẽ có những sở thích mới, có những suy tưởng mới, hành vi cũng thay đổi đi một chút, và từ đó mình phát hiện ra những khía cạnh khác nơi mình. Hóa ra mình có thể an nhẫn với trời mưa, hóa ra mình có thể khoan dung hơn mình nghĩ, hóa ra mình có thể làm việc này, làm việc kia, hóa ra mình không chỉ có vậy.
  3. Nói vậy không có nghĩa là mình sẽ không còn là mình nữa mỗi khi thay đổi vị trí. Dẫu rằng mình có nhiều “đời sống” nhưng thứ cố định chính là khả năng tỉnh thức để nhìn nhận những đời sống và sự thay đổi của mình. Nói như thế nào nhỉ, giống như mình diễn những vai khác nhau nhưng mình không phải là vai diễn đó, hoặc mình vẫn nhớ là mình đang diễn. Trải nghiệm của vai diễn mang lại cho mình những bài học để sống sâu sắc hơn và mình không đánh mất mình với những vai diễn. Miễn là mình giữ được sự tỉnh táo ấy..
  4. Có một lần mình vô tình thấy chị Tóc Đỏ và một người lạ đứng gần nhau lướt web, họ cùng lên Facebook nhưng nội dung mà họ thấy hoàn toàn khác nhau: họ đứng gần nhau, cùng một không gian địa lý nhưng sống ở hai “thế giới” khác nhau – thế giới như họ thấy, thế giới do chính họ tạo ra bởi họ lựa chọn hoặc big data lựa chọn nội dung mà họ thấy. Mình tự hỏi chị Tóc Đỏ và người lạ kia có ý thức được thế giới mà họ thấy hay không.

Nhân tiện, cũng phải có lý do nào đó trang Bờm này mới xuất hiện trong “thế giới” của bạn đúng không. Nếu bạn đọc đến đây thì mình đang thở nhẹ mỉm cười cho sự “có duyên” của tụi mình đó. Chúc cuối tuần an yên.

25/03/2017 – Bờm

Chuyện giúp đỡ

plane minimal flying paper wallpaper wallpapers miscellaneous ....jpg

Rằng:

  1. Mấy ngày gần đây mình đã từ chối giúp đỡ một số người, vừa có người thương vừa có bạn bè, thậm chí cả người thân. Việc từ chối giúp đỡ ai đó luôn khiến mình khó chịu – di chứng của một thời làm “Yes man” (người luôn đồng ý làm mọi chuyện được nhờ vả); bây giờ mình đã cân bằng hơn giữa “yes” và “no” nhưng đúng là không tránh khỏi cảm giác lòng chùng xuống một chút. Thiệt ra mình có chút buồn lòng vì những người mình từ chối giúp đỡ không phải vì mình không muốn giúp mà vì mình chưa đủ khả năng để giúp: mình chưa đủ giỏi.
  2. Mình quan sát cảm giác khó chịu của mình và tự hỏi lý do “mình chưa đủ giỏi” đó có phải là sự chính đáng hóa do mình tạo ra để vỗ về câu chuyện mình từ chối giúp ai đó? Nếu mình cố gắng hơn một chút thì sao? Nhưng khoan đã, tại sao mình nhất quyết cứ phải giúp cho bằng được người ta nếu như thực sự mình không đủ kỹ năng giúp? Mình đã tự hỏi mình hàng loạt câu hỏi như thế, cho đến khi mình nhớ ra lời thoại của mụ phù thủy trong vở kịch “Into the wood”, “You’re not good, you’re not bad, you’re just nice. I’m not nice, I’m not good, I’m not bad, I’m just right”. (Tạm dịch: Ngươi không tốt, cũng chẳng xấu, ngươi dễ thương. Ta không dễ thương, không tốt cũng không xấu, ta làm đúng). Phải chăng phần lớn sự giúp đỡ của mình dành cho người khác là để chứng tỏ mình “nice” – dễ thương? Mình có thực sự giúp một ai đó chỉ vì giúp hay không hay trong sự giúp đỡ ấy cũng có ý nghĩ thể hiện mình là người tốt, cũng có sự đòi hỏi người ta đền đáp? Rồi mình lại nhớ lời thầy năm xưa “nếu đang giúp một người mà người đó không cần mình nữa hoặc ai đó giỏi hơn mình xuất hiện, mình có sẵn sàng buông tay không hay bản thân mình cũng thích vướng mắc với người đang được giúp?”.
  3. Cứ tạm cho là sự thể hiện “nice” và đòi hỏi ai đó đền đáp của mình rất ít thì cũng không phủ nhận rằng mình chưa đủ giỏi để giúp đỡ. Một người mình thương đang chán nản với đời sống, để giúp người này đòi hỏi kỹ năng về tâm lý trị liệu và nhiều kiến thức khác để hỗ trợ; dĩ nhiên sự lắng nghe, những cuộc chuyện trò là cần thiết để họ an lòng, nhưng để thực sự vượt qua, người ta cần nhiều hơn như vậy. Một người bạn học sai lớp, trình độ của bạn không thể bắt kịp các bạn khác, chỉ có cô giáo mới có thể hỗ trợ hoặc bạn ấy tự chủ động điều chỉnh lớp học, mình đã từ chối làm bài tập nhóm chung với bạn ấy (mình buồn cả buổi chiều, nhưng kết cục mình vẫn từ chối). Hay một người rất thân nhưng người ấy không cho phép mình giúp họ, điều kiện cần không có, mình lại không đủ kỹ năng để tiếp cận, mình đành tạm gác lại…
  4. Thầy mình hay ví trái tim mỗi người có 3 gang, luyện tập cơi nới trái tim đến 4 hay 5 gang chính là để bao dung hơn với tha nhân, cộng với các kỹ năng để có thể giúp đỡ chính mình và người khác. Bởi vậy có những chuyện lên đến 3 gang rưỡi hay 5 gang mà lúc đó tim mình chưa đủ lớn thì mình làm sao đảm đương? Thành ra mình đành ôm cảm giác khó chịu này và tiếp tục luyện tập thêm, cơi nới thêm trái tim vậy. Mình không muốn tỏ ra dễ thương (nice), mình chỉ mong mình làm đúng.

23/03/2017 – Bờm

(lại) freewriting ở ga tàu – “đời đã quen với những kiếp xa nhau”

Rằng:
1. Sáng nay chị Cô Giáo kể mình nghe người Thầy – người bạn lớn của chị sắp rời khỏi thành phố để về chốn cũ, chị Cô Giáo buồn, tiếc nuối và chênh vênh. Chị nói người đi có cả bầu trời chờ đợi họ ở phía trước, chỉ có người ở lại ôm một khoảng trống buồn tênh. Chị làm mình nhớ Nguyễn Ngọc Thuần đã từng viết “Bố tôi vẫn nói, khi một người thương yêu của ta ra đi, cũng giống như chúng ta cắt lìa từng khoảng trời trong trái tim mình. Đó là một khoảng trời rất rộng mà ta hít thở từng ngày. Ta được nuôi sống.” (Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ).

2. Mình nói với chị đi hay ở đều có nỗi chênh vênh như nhau: người ở tập làm quen với sự thiếu vắng, người đi bắt đầu thích nghi với môi trường mới, có khi phải làm lại từ đầu. Lúc mình mới đi học xa nhà, ba hay hỏi thăm mình có ổn không vì ba lo mình sẽ bị trầm cảm khi mà gia đình, bạn bè, những gì quen thuộc mình đã để lại vafleen đường. Dĩ nhiên thời đại này vẫn có thể lên mạng liên lạc nhưng cảm giác ấy… khác lắm. Mình tưởng như khi mình rời khỏi Sài Gòn, nơi ấy đã “hóa thạch” trong mình, và ở vùng đất mới – nơi không ai thân thiết, mình bắt đàu lại.

3. Thành ra đi hay ở cũng chỉ là một điểm nào đó mang tính quyết định, quan trọng là người ta sẽ sống như thế nào với quyết định của mình, sẽ đi như thế nào trên hành trình mà đi – ở mở ra. Người ở có chấp nhận sự xa nhau và tiếp tục đời sống của mình hay không? Người đi có chấp nhận mình đã “hóa thạch” với nơi xưa chốn cũ hay không? Có những lúc mình ngắm mây trôi rồi lẩm nhẩm câu thơ con cóc mình tự làm “Một ngày gió thổi mây bay/ Hạt mưa rơi xuống đất cày nở hoa”. Mưa, mây hay không khí đều là nước cả; nước phiêu lưu qua những hình tước khác nhau và bầu trời lúc nào cũng chấp nhập nước, mình nghĩ chỉ có con người mới thích thở than sao trời đổ mưa, sao mây che mất nắng ấm. Mây bay là bay đi rồi, một người đi là để lại hết quá khứ, hình tướng của họ. Sau này, nếu có cơ hội gặp lại nhau, liệu ta có chấp nhận “hình tướng” mới của người cũ,chấp nhận sự thay đổi của họ? Và người đi có chấp nhận rằng những người ở lại cũng đã thay đổi?

5. Mình nghĩ đến anh mình và Đại Tỷ – những người làm homestay cho khách du lịch đến và đi như lẽ thường tình. Mới gặp nhau đây, cười nói, giao lưu, hết đêm đã thấy họ gói ghém hành lý và ngày tái ngộ là điều ít thấy nhắc đến. Thành ra anh mình luôn duy trì các mối quan hệ ở một mức nồng ấm nhưng không gây vướng mắc, không làm người ta lăn tăn nghĩ ngợi (thậm chí “đau khổ”) vì sự rời đi. Mình nghĩ các mối quan hệ cũng nên như lửa vậy, gần quá sẽ nóng, xa quá sẽ lạnh, vừa đủ thì ấm. Anh mình hay Đại Tỷ chắc đã quen với những kiếp xa nhau, biết rằng từng giây từng phút còn có nhau đây là đáng quý lắm, là nên thương nhau trọn vẹn, đến ngày gió thổi may bay thì… thả cho nó đi.

Vì trong anh đã có những người khách, trong họ cũng đã có hóa thân của anh gieo vàng. Đi đi ở ở – cuối cùng chỉ là sự dịch chuyển vị trí địa lý mà thôi.

Và chẳng phải chính Trịnh dù nghêu ngao “đời đã quen với những kiếp xa nhau” cũng lại có lần hát “em ra đi nơi này vẫn thế, lá vẫn xanh…” đó sao.

Đời sống mà, bình thường thôi.

– viết ở ga tàu Đài Trung ngày 19/03/2017- Bờm